حدود 5000 سال پیش، یوگا به عنوان هدیه فوق‌العاده هند برای بشر در سراسر جهان معرفی گردید. اکنون یوگا تقریبا توسط همه جوامع بشری به شمول مردان، زنان، اطفال و جوانان به دور از محدودیت های ملیتی، جغرافیایی و باورها، تمرین می‌گردد.

یوگا به معنی زندگی نمودن برای به دست آوردن آرامش ذهنی و سلامتی بدنی‌ست. انسان‌ها موجود فزیکی، ذهنی و روحی اند. یوگا کمک می‌نماید تا تعادل انکشافی این مثلث حفظ گردد. یوگا تاثیرات جامع در سلامتی ما دارد که بدن، ذهن، ضمیر و روح انسان را در تعادل قرار می‌دهد.

یوگا منفعت‌های گوناگون برای سلامت ما دارد. جریان خون در بدن را بهبود بخشیده و فشار خود را در حالت تعادل قرار می‌دهد، سیستم تنفسی را تقویت می‌نماید، مصوونیت بدن را افزایش می‌دهد، میزان استرس و افسردگی را می‌کاهد، برای عادی نگهداشتن ضربان قلب کمک می‌نماید، فعالیت‌های قلبی را پایدار نگه‌می‌دارد، اعضای بدن را بیشتر به فعالیت وا می‌دارد، سلامتی معده و روده را بهبود می‌بخشد، سیستم دفاعی بدن را تقویت  نموده و کمک می‌نماید تا سریع‌تر صحت یاب شویم. یوگا میزان تحمل پذیری در مقابل درد را افزایش می‌دهد، ذهن و بدن را قوت می‌بخشد، خواب را منظم می‌سازد، یوگا کمک می‌کند تا همه اعضای بدن به شکل درست فعالیت نموده و تصویر مثبت از زندگی برای ما به ارمغان بیاورد.

یوگا آساناس و تمرین‌های تنفسی یوگا هردو در بهبود سیستم تنفسی مفید‌ اند. تمرین آساناس عبارت از چرخاندن قسمت ستون فقرات بوده که عضلات اطراف را تقویت می‌نماید، همچنین با قوی ساختن عضلات سیستم تنفسی، این سیستم را تقویت نموده و ارتجاعیت آن را افزایش می‌دهد. تمرین های تنفسی یوگا عمل استنشاق و رها نمودن نفس را طولانی می‌سازد.

برای تقویت بخشیدن سیستم تنفسی و درست تنظیم نمودن عمل تنفسی، تمرین های ذیل توصیه می‌گردد:

بهارستیکا: این تمرین در برگیرنده عمل استنشاق و رها نمودن نفس می‌باشد تا اکسیجن کامل بدن را تامین کند. این نوع حرکت شش‌ها را تقویت می‌بخشد و برای درمان حساسیت‌ها، تنگی نفس،بیماری‌های سیستم تنفسی، تقویت سیستم ایمنی و سرما خوردگی معمول کمک می‌نماید.

انولوم ویلوم پرانایاما: این تمرین برای کاهش استرس و افسردگی مفید بوده و فعالیت  شش‌ها را افزایش داده و تمرین موثر برای بیماران تنفسی می‌باشد.

نادی شود هان پرانایاما: این تمرین مشهور به تنفس از طریق بینی است. انجام این حرکت باعث از بین رفتن تنش‌های ذهنی و استرس گردیده ذهن را راحت می سازد.

کپل بهاتی پرانایاما: این تمرین یک نوع تکنیک نفس کشیدن است که باعث بهبود سیستم تنفسی می‌گردد.

سواسنا:این تمرین یک نوع حرکت به شکل خوابیده می باشد که برای بدن و ذهن آرامش می‌بخشد.

ترای کونا سنا: این تمرین عبور هوا به شش‌ها را راحت‌تر ساخته و سبب باز شدن و فراخ شدن قسمت قفسه سینه  می‌گردد.

ماتسیاسنا: این تمرین با افزایش دوران خون و عمیق ساختن تنفس، با ایجاد کشش در شش‌ها، تعادل و توزیع اکسیجن را در بدن یکسان می‌سازد.

اردا متس یندراسنا: این تمرین باعث فراخ شدن قفس سینه شده تا اکسیجن به آسانی داخل شش‌ها گردد. این حرکت باعث تنفس بطنی گردیده که در نتیجه فعالیت شش‌ها را افزایش می‌دهد.

شیسهوا سنا: این یک حرکت برای باز ساختن قفس سینه و آرامش ذهن دارای اهمیت می‌باشد.

در زندگی روزمره خویش، همه ما استرس، اضطراب و افسردگی را تجربه می‌کنیم. در شرایط پاندمی ویروس کرونا، هر فرد دچادر میزانی از استرس بوده که در حقیقت سیستم ایمنی بدن را تضعیف ساخته است. تمرین یوگا کمک می‌نماید تا استرس  ودیگر ناکارایی‌های فزیکی و ذهنی را کاهش‌دهیم. با انجام دادن تمرینات یوگا از قبیل، آساناس و پرانایاما می‌توانیم سیستم بدن خود را تقویت کرده و با بهبود حرکات تنفسی بر استرس غالب شویم.

یوگا از جمله موثر‌ترین تقویت کننده سیستم ایمنی بدن به گونه طبیعی می‌باشد که باعث سلامتی ذهن و بدن می‌گردد. یوگا کاهش دهنده هورمون های استرس‌زا، تقویت کننده سیستم عصبی و نیز محرک سیستم لنفاوی می باشد، که مواد سمی را از بدن نابود می‌کند. یوگا ذهن را راحت ساخته و باعث خواب عمیق و منظم  می‌گردد که برای سلامتی انسان ضروری می باشد. خواب منظم از جمله عوامل مهم برای بهبود یافتن صحت و نگهداری سیستم ایمنی می باشد. بنا تمرینات یوگا کمک می‌نماید تا حجرات صحتمند داشته باشیم تا استرس در بدن به شکل سیستماتیک کاهش یافته و در برابر التهابات تقویت یابد.

روز بین المللی یوگا همه ساله در سراسر جهان به تاریخ 21 جون تجلیل می‌شود. با درک منفعت های یوگا برای بشر،  21 جون توسط نریندرا مودی، نخست وزیر هند در سال 2014 به مجمع عمومی سازمان ملل متحد منحیث روز بین المللی یوگا پشنهاد گردید، 21 جون نقطه تحول تابستانی یا طولانی ترین روز در سال می‌باشد. سازمان ملل متحد به تاریخ 11 دسمبر 2014 پشنهاد نخست وزیر هند را تصویب نموده و 21 جون را منحیث روز بین المللی یوگا اعلام نمود.

پیش نویس این قطعنامه توسط نماینده دایمی هند در سازمان ملل متحد ارایه شد. این قطعنامه حمایت 177 کشور در سازمان ملل متحد را به همراه داشت که بلند ترین شمار حمایت کننده در مجمع سازمان ملل متحد از یک قطعنامه تا حال بوده است. از زمان اعلام روز بین‌المللی یوگا، آگهی‌دهی عامه در مورد یوگا افزایش قابل ملاحظه‎‌ی داشته است. امروز مردم در هر گوشه و کنار دنیا، تمرینات یوگا را انجام داده و از آن مستفید می‌شوند.

اساسی‌ترین هدف یوگا ایجاد توازن در بدن، ذهن و محیط می‌باشد. یوگا در برگیرنده انکشاف و رشد سیستم کامل فزیکی، ذهنی، اجتماعی و معنوی است.

آیورودا Ayurveda

طب سنتی آیورودا، از جمله مکاتب درمانی چند هزار ساله در جهان است که بر پایه ی اصلاح شیوه ی زندگی و تغییر رژیم غذایی ایجاد شده و جهت پیشگیری از ابتلا به بیماری‌ها و نیز درمان آن‌ها استفاده می‌شود. دانش وسیع آیورودا  از مفاهیم ” دینا چریا” یا رژیم روزمره و ” ریتو چریا” یا رژیم فصلی برای به ارمغان آوردن زندگی صحتمند مشتق شده است. آیورودا عبارت از علم طبابت با استفاده از گیاه است. کسب آگهی خودی به طور ساده و ایجاد تعادل با تقویت سیستم ایمنی در نسخه‌های کلاسیک آیورودا تاکید گردیده است. توصیه‌های ذیل توسط خبرگان آیورودیک و نشریات علمی تایید گردیده است.

توصیه‌های عمومی

در جریان روز به صورت دوامدار آب گرم بنوشید.

روزانه به مدت 30 دقیقه تمرین یوگا سانا، پرانایاما و نیایش را انجام دهید.

مواد آشپزی از قبیل هلدی ( زردچوبه)، زیره، دانیا( گشتنیز) و لحسون ( سیر) در پختن غذا توصیه می‌گردد.

توصیه های آیورودیک برای تقویت سیستم ایمنی.

صبحانه  مقدار 10 گرام ( یک قاشق) از چیاونپرش (نوع دوای آیورودیک) استفاده کنید. کسانیکه بیماری دیابتیک یا شکر دارد باید چیاونپرش عاری از شکر را استفاده کنند.

چای گیاهی/ مانند جوشانده تولسی (ریحان)، دارچین، مرچ سیاه، زنجبیل خشک شده و کشمش را روزانه یک الی دو بار بنوشید. در صورت ضرورت گور یا آب لیمو برای بهتر شدن مزه اش اضافه کنید.

شیر طلایی- نیم قاشق پودر زرد چوبه را در 150 ملی لیتر شیر جوشانده اضافه نموده- روز یک یا دوبار بنوشید.

طرزالعمل ساده آیورودیک

کاربرد از طریق بینی- روغن کنجد/ روغن ناریال یا روغن زرد را در هردو سوراخ بینی از طرف صبح و شام استفاده کنید.

تراپی با استفاده از روغن- یک قاشق روغن کنجد یا روغن ناریال را به مدت دو یا سه دقیقه در دهن تان گردش دهید بعدا روغن را از دهن بیرون کنید و دهن تان رابا آب گرم شستشو کنید. این عمل را یک الی دو بار در روز انجام دهید.

در وقت سرفه خشک/ گلو دردی

برگ پودینه یا نعنا یا هم دانه زیره را در آب بخار دهید و آنرا روزانه یک بار تنفس کنید.

در صورت داشتن سرفه یا تخریش گلو  از لونگ یا پودر میخک مخلوط شده با گور/ عسل روزانه دو یا سه بار استفاده کنید.

نقش یوگا و آیورودا در مبارزه با پاندمی ویروس کرونا

بخاطر شیوع کوید-19، همه جوامع بشری دچار مصیبت گردیده اند. تقویت سیستم دفاعی (ایمنی) بدن، نقش مهمی را در صحتمندی افراد بازی می‌کند. همه می‌دانیم که وقایه بهتر از علاج است. از آنجا که تاکنون دوارویی برای درمان کوید-19 کشف نشده است، بهتر است از تدابیر وقایوی که در تقویت سیستم ایمنی بدن کمک می‌کند استفاده نمود. گسترش کوید-19 همه را وا داشته تا برای بلند بردن سیستم ایمنی بدن شان تلاش نمایند، ازینرو یوگا بطور وسیع برای بلند بردن سیستم ایمنی بدن دارای موثریت است. یوگا راهکار مناسب برای بهبود سیستم تنفسی و تقویت سیستم ایمنی بدن می‌باشد، که هردو در وقایه و بهبودی بیماری کوید-19 اهمیت دارد. آیورودا، ظرفیت کافی برای وقایه و تدوای کوید-19 را دارا می‌باشد. بهترین راهکار برای وقایه از سرایت کوید-19، شکستن زنجیره آن، بلند بردن سیستم ایمنی فردی، شناسایی سریع عفونت و رسیدگی به موقع طبی می باشد.

با توجه به بحران صحی در جهان، نقش یوگا بیشتر از پیش دراین شرایط برجسته می‌گردد، چون در تاثیرات خارق العاده‌ای در تقویت سیستم تنفسی دارد. با داشتن سیستم ایمنی قوی می‌توان این ویروس را شکست داد. یوگا سیستم تنفسی را با انجام تمرینات پرانایاما تقویت نموده و سیستم ایمنی بدن را افزایش می‌دهد. یوگا با آیورودا ما را در چنین شرایط بحرانی کمک می‌نماید تا محفوظ بمانیم. وضعیت وخیم ذهنی به شمول استرس و افسردگی عواملی اند که باعث عفونت های تنفسی مزمن می‌گردد. داشتن سیستم ایمنی ضعیف خطر مبتلا شدن به کوید-19 را بیشتر می‌سازد.

طرفداران یوگا با گذشت هر روز بیشتر شده و با انجام تمرینات یوگا برای خود راحتی به ارمغان آورده و  سیستم ایمنی بدن خویش را در مقابل عفونت‌های مختلف به شمول ویروس های سارس و کوید-19 قوی می‌سازند. مطالعات متعددی بیانگر آن است که با انجام دادن منظم تمرینات یوگا و نیایش، فعالیت شش‌ها بیشتر گردیده و درکل حالت صحی شخص بهبود پیدا می‌کند از خطر ابتلا به کووید-19 در امان باشد. ” کاپالابهاتی پرانایاما” یکی از تمرین های مهم یوگان است که با انجام دادن آن نه تنها کارایی شش‌ها بیشتر می‌شود بلکه در کل فرد به سلامت پایدار دست می‌یابد.

آرزو نیوز – به همکاری جنرال کنسلوگری هند – مزارشریف